BMI bij een vrouw van 50 plus: wat zegt dat getal nog?

Zo bereken je je BMI: formule en voorbeelden

BMI staat voor body mass index. Je deelt je gewicht in kilo's door je lengte in meters in het kwadraat. De formule is dus: gewicht gedeeld door (lengte maal lengte).

Rekenvoorbeeld

Je weegt 75 kilo en bent 1,68 meter. Dan reken je 1,68 maal 1,68 = 2,82. Vervolgens 75 gedeeld door 2,82 = 26,6. Je BMI is dus ongeveer 26,6, en dat valt in de klasse overgewicht.

Je hoeft dit niet zelf uit te rekenen. Op deze site doet de rekentool gewicht in de overgang dat voor je, samen met je buikomvang. Hier gaat het vooral om de vraag wat de uitkomst betekent als je boven de 50 bent.

BMI-grenzen en BMI-klassen voor vrouwen boven de 50

De Nederlandse richtlijn Overgewicht en obesitas (2023) gebruikt voor volwassenen van Europese afkomst deze klassen:

• Onder 18,5: ondergewicht
• 18,5 tot 25: normaal gewicht
• 25 tot 30: overgewicht
• 30 tot 35: obesitas klasse 1
• 35 tot 40: obesitas klasse 2
• 40 en hoger: obesitas klasse 3

Tussen je 50e en je 70e veranderen die grenzen niet. Volgens dezelfde richtlijn mag de BMI alleen gebruikt worden om te screenen. Obesitas mag niet op basis van alleen je BMI worden vastgesteld.

BMI samen met je buik en je gezondheid

Zorgverleners combineren je BMI met je buikomvang en met ziektes die met gewicht samenhangen, zoals diabetes of hoge bloeddruk. Dat heet het gewichtsgerelateerd gezondheidsrisico (GGR). Een BMI van 27 betekent zonder grote buikomvang een licht verhoogd risico, maar met een buikomvang vanaf 88 centimeter of een gewichtsgerelateerde ziekte een matig verhoogd risico. In de tabel hieronder zie je hoe dat per klasse uitpakt.

Waarom een BMI na je vijftigste minder zegt

De richtlijn waarschuwt dat de BMI bij ouderen misleidend kan zijn. Rond de overgang spelen twee dingen mee.

Meer vet en minder spier bij hetzelfde gewicht

Vrouwen verliezen na hun dertigste 3% tot 8% spiermassa per tien jaar, schrijft The Menopause Society. Volgens het achtergronddocument van de NVAB gaat de overgang ook samen met een toename van vetmassa en van vet rond de organen. Je kunt dus hetzelfde wegen als tien jaar geleden en toch meer vet en minder spier hebben. De BMI ziet dat verschil niet. De richtlijn noemt in dit verband ook het verschijnsel 'thin on the outside, fat on the inside', vrij vertaald: dun van buiten, vet van binnen. Wil je weten hoe je verhouding tussen spier en vet is, lees dan over een meting van spier- en vetmassa.

Lengteverlies verandert je BMI

Met de jaren word je langzaam kleiner. Hoeveel, verschilt per persoon. Harvard Health Publishing noemt op basis van de Baltimore Longitudinal Study of Aging ongeveer 7,5 centimeter bij vrouwen tussen hun 30e en 80e. Een Chinese studie uit 2025 bij mensen boven de 40 vond bij vrouwen van 70 tot 80 jaar gemiddeld ongeveer 4 centimeter lengteverlies. Omdat je lengte in het kwadraat in de formule zit, stijgt je BMI dan zonder dat je zwaarder wordt. Een rekenvoorbeeld: bij 70 kilo en 1,68 meter is je BMI 24,8. Stel dat je 5 centimeter kleiner bent geworden, dan is het bij hetzelfde gewicht 26,3. Meet je lengte daarom af en toe opnieuw. Ben je 3 centimeter of meer kleiner geworden, bespreek dat dan met je huisarts. In een onderzoek uit 2007 in een Zweeds medisch tijdschrift bij 80 vrouwen met zoveel lengteverlies had bijna de helft (45%) kleine wervelbreuken, en alle vrouwen met zo'n breuk hadden botontkalking of een voorstadium daarvan.

Buikomvang: de grenzen van 80 en 88 centimeter

Omdat je vet in de overgang naar je buik verschuift, zegt je buikomvang vaak meer dan je BMI. De richtlijn noemt voor vrouwen van Europese afkomst twee grenzen: vanaf 80 centimeter is het risico op hart- en vaatziekten verhoogd en vanaf 88 centimeter ernstig verhoogd. Voor een aantal groepen van niet-Europese afkomst noemt de richtlijn andere grenzen, bijvoorbeeld lagere voor Koreaanse vrouwen.

Zo meet je je buikomvang

• Ga rechtop staan en adem rustig uit.
• Zoek het punt halverwege je onderste rib en de bovenkant van je bekken.
• Leg het meetlint horizontaal om je buik, zonder het strak aan te trekken.

Meer over vet rond je buik en wat het betekent lees je bij buikvet na je vijftigste.

Taille-heupratio als extra maat

Naast je buikomvang kun je de taille-heupratio berekenen. Je deelt je tailleomtrek door je heupomtrek. Je taille meet je tussen je onderste rib en de bovenkant van je bekken, je heupen op het breedste punt over je billen. Een taille van 84 centimeter en heupen van 100 centimeter geven een ratio van 0,84.

In onderzoek en op informatiesites voor artsen geldt voor vrouwen vaak 0,85 of hoger als grens voor een sterk verhoogd risico. Een Nederlandstalige artsensite noemt 0,80 tot 0,84 al een teken van te veel gewicht. Een vaste Nederlandse norm is er niet: de richtlijn Overgewicht en obesitas gebruikt de buikomvang en noemt de taille-heupratio in de tekst niet. Zie de ratio dus als extra informatie, niet als vervanging van je buikomvang.

BMI-waarden na je zeventigste

Voor mensen vanaf 70 jaar geldt een afwijkende grens voor overgewicht: een BMI van 28 tot 30, in plaats van 25. De richtlijn verwijst daarbij naar de Gezondheidsraad (2021). Een BMI van 27 betekent op je 72e dus niet automatisch overgewicht, terwijl dat op je 55e wel zo is. Ook boven de 70 blijft je buikomvang een belangrijk signaal. Meer over je lichaam in de jaren na de laatste menstruatie lees je bij gewicht in de postmenopauze.

Wat doe je met je BMI-uitkomst?

Een BMI is een startpunt voor een gesprek, geen oordeel. Ligt je BMI boven de 25, kijk dan ook naar je buikomvang en je gezondheid. De richtlijn noemt minstens 5% gewichtsverlies na een jaar, met behoud van spiermassa, al als een zinvol doel. Ook stoppen met verder aankomen telt als vooruitgang. Je huisarts kan aan de hand van je GGR bepalen welke hulp past, bijvoorbeeld een gecombineerde leefstijlinterventie voor vrouwen in de overgang.

Wil je je BMI ook op een andere plek laten berekenen en de uitleg over gezondheidsrisico lezen, kijk dan bij BMI berekenen bij overgewichtnederland.com. Op deze site wordt niets voorgeschreven of verkocht.